Xâm hại tình dục ở trẻ em, và lòng mẹ

Tiến sĩ Phạm Đình Bá- đại học Toronto, Canada

Tôi đọc bài “Tâm sự của người mẹ có con gái nhỏ 7 tuổi bị thầy giáo hiếp dâm tại thành phố Hồ Chí Minh” từ Nghiệp Đoàn Sinh Viên trong sự rộn rã của các cháu bé trong những ngày  nầy.(1) Tôi không dám tưởng tượng là mình có thể hiểu nổi lòng mẹ của chị Trần Mỹ Châu và khủng hoảng của cháu trong gần hai năm nay kể từ khi sự cố xảy ra, những giai đoạn rất khó khăn mà gia đình chị đã phải trải qua. Đầu tiên, tôi cầu chúc mọi điều nguyện tốt nhất cho chị, cháu và gia đình.

Tôi cố tìm hiểu về việc xảy ra bằng cách tìm kiếm với cụm từ “Lương Thế Vinh”, “Thủ Đức” và “xâm hại” ở các trang mạng trong báo chính như Vietnamnet, Dân trí, Vnexpress, Sài gòn “giải phóng”, Hà Nội mới, Lao động, Đời sống pháp luật, Thanh niên, Tuổi trẻ, và “Nhân dân”. Một loạt bài báo tường thuật về vụ nầy, tuy rằng nội dung có nhiều phần lập đi lập lai những điều đã viết trước. Thí dụ như báo Dân Trí vào ngày 13 tháng 3, 2017 tường thuật một số chi tiếc xung quanh sự việc xảy ra.(2) Báo Việtnam Net tường thuật về công an TP.HCM cung cấp thông tin xung quanh vụ việc vào ngày 16 tháng 05, 2017.(3) Cảm giác đầu tiên sau chừng vài tiếng đọc một cách cẩn thận các bài báo nầy là rất bất ổn. Tôi tạm nghĩ rồi ngày hôm sau mới đọc lại một lần nữa.

Cảm tưởng từ xa sau khi đọc qua đọc lại vài lần là các bài báo về cuộc điều tra là công cuộc điều tra có vẻ với chuyên nghiệp thấp, và khẳng định từ cơ quan liên hệ là mơ hồ. Cảm giác khó chịu nhất là việc xâm hại tình dục trẻ em có vẻ như không được đánh giá và quản lý theo các tiêu chuẩn của xã hội coi trọng nhân phẩm của công dân, đặc biệt là trẻ em và cha mẹ các cháu.

Lạm dụng tình dục trẻ em

Cụm từ “xâm hại tình dục” mà công an TP.HCM dùng trong cách điều tra có thể là không chuẩn theo quy trình của Tổ Chức Y Tế Thế Giới. Quản lý của vụ việc có vẻ như đã dẫn đến tổn hại, xin xem các mục có chú thích nghiên bên dưới đây. Các báo chính cũng dùng cụm từ nầy trong việc tường thuật vụ việc, bởi vậy cách viết các bài báo nầy là rất giới hạn.

Lạm dụng tình dục là lạm dụng quyền lực mà người xúc phạm có đối với trẻ em, vi phạm quyền sống và quyền phát triển bình thường thông qua các mối quan hệ lành mạnh và đáng tin cậy của trẻ em.(4) Trên toàn cầu, không có định nghĩa chuẩn về lạm dụng tình dục trẻ em. Tổ Chức Y tế Thế giới định nghĩa lạm dụng tình dục trẻ em là:

“Sự tham gia của một đứa trẻ vào hoạt động tình dục mà đứa trẻ ấy không hiểu đầy đủ, không thể đưa ra sự đồng ý, hoặc đứa trẻ không được chuẩn bị và phát triển đúng mức để không thể đồng ý. Lạm dụng tình dục trẻ em được chứng minh bằng hoạt động này giữa trẻ em và người lớn hoặc một trẻ em khác ở độ tuổi hoặc sự phát triển mà có mối quan hệ trách nhiệm, tin tưởng hoặc quyền lực với đứa trẻ bị lạm dụng, với hoạt động nhằm thỏa mãn nhu cầu của người lạm dụng.”

Theo định nghĩa của Tổ chức Y tế Thế giới, lạm dụng tình dục trẻ em được định nghĩa trong các hướng dẫn này là bất kỳ hình thức hoạt động tình dục nào với trẻ em bởi người lớn hoặc bởi một đứa trẻ khác có quyền lực đối với trẻ em. Lạm dụng tình dục trẻ em thường liên quan đến cơ thể. Điều này có thể bao gồm hôn tình dục, chạm và quan hệ tình dục bằng miệng, hậu môn hoặc âm đạo. Tuy nhiên, không phải tất cả lạm dụng tình dục đều liên quan đến cơ thể. Buộc một đứa trẻ phải chứng kiến hiếp dâm hoặc các hành vi bạo lực tình dục khác, buộc trẻ em xem phim khiêu dâm hoặc cho xem những phần riêng tư của người lạm dụng, hành động để thấy một bộ phận riêng tư của trẻ em, thuyết phục và bắt ép trẻ em để lạm dụng tình dục, lạm dụng trẻ em cho mại dâm hay làm những nội dung khiêu dâm cũng là hành vi lạm dụng tình dục. Các hành vi cụ thể của lạm dụng tình dục bao gồm cả hành vi tiếp xúc và không tiếp xúc. Tiếp xúc, đụng hay chạm vào các phần thân thể bao gồm: i) chạm vào bộ phận sinh dục trẻ em hoặc bộ phận riêng tư cho mục đích tình dục, ii) buộc một đứa trẻ chạm vào bộ phận sinh dục của người khác hoặc chơi trò chơi tình dục, và iii) đặt các đồ vật hoặc bộ phận cơ thể (như ngón tay, lưỡi hoặc dương vật) vào bên trong âm đạo, trong miệng hoặc hậu môn của trẻ cho mục đích tình dục.

THỰC HÀNH CHUYÊN NGHIỆP

Tài liệu “Hướng dẫn về lạm dụng tình dục trẻ em” của “Ủy ban Cứu hộ Quốc tế” cung cấp hướng dẫn cho các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe về cách thực hành tốt nhất để quản lý trẻ em bị ảnh hưởng.(5) Một số khuyến nghị quan trọng đã tóm lược dưới đây.
Báo Cáo Thực Hành Tốt 1

Các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe (như bác sĩ, y tá) nên cung cấp hỗ trợ nhạy cảm về giới tính và theo quan điểm lấy trẻ em hoặc thanh thiếu niên làm trung tâm, để đáp ứng với việc tiết lộ lạm dụng tình dục. Cung cấp hỗ trợ đầu tiên bao gồm:

lắng nghe một cách tôn trọng và đồng cảm với thông tin được cung cấp bởi đứa trẻ hoặc thanh thiếu niên và người chăm sóc trẻ mà không liên hệ đến việc lạm dụng;

hỏi về những lo lắng của trẻ em hay trẻ vị thành niên, và trả lời tất cả các câu hỏi; nếu lạm dụng tình dục được tiết lộ, trấn an và cung cấp các nỗ lực để giảm thiểu bất kỳ tác hại nào;

đưa ra một phản ứng không phán xét và xác nhận – trấn an trẻ em hoặc thanh thiếu niên rằng không ai đổ lỗi cho các em về việc lạm dụng và rằng các em đã hành động thích hợp trong việc tiết lộ việc bị lạm dụng;

thực hiện các hành động để tăng cường an toàn cho trẻ em hoặc trẻ vị thành niên và giảm thiểu tác hại, bao gồm cả những trẻ em đã tiết lộ và khả năng tiếp tục lạm dụng tình dục với các em khác có thể bị tác hại, nếu có thể; điều này bao gồm đảm bảo sự tính riêng tư về thị giác và thính giác của việc tiết lộ sự lạm dụng tình dục;

cung cấp hỗ trợ về mặt cảm xúc và hỗ trợ thực tế bằng cách tạo điều kiện tiếp cận hỗ trợ tâm lý xã hội cho trẻ em hoặc thanh thiếu niên và những người chăm sóc; hỗ trợ đó có thể bao gồm giới thiệu đến tư vấn, dịch vụ xã hội, bao gồm dịch vụ bảo vệ trẻ em, cảnh sát và dịch vụ pháp lý;

cung cấp thông tin và giải thích phù hợp với lứa tuổi cho trẻ em và thanh thiếu niên và những người chăm sóc không liên hệ đến việc vi phạm, về những cuộc điều tra sẽ được tiến hành, phương pháp điều trị nào sẽ được cung cấp, và liệu có nên báo cáo hay không về việc lạm dụng cho các cơ quan được chỉ định theo luật pháp;

cung cấp dịch vụ một cách kịp thời và phù hợp với nhu cầu và mong muốn của trẻ em hoặc trẻ vị thành niên (ví dụ: xử lý khi cần thiết để tránh thời gian chờ đợi lâu, nhưng không thúc dục các em);

ưu tiên các nhu cầu y tế ngay lập tức và cung cấp hỗ trợ đầu tiên một cách nhanh chóng;
bảo đãm môi trường và cách thức chăm sóc được cung cấp phù hợp với lứa tuổi, cũng như nhạy cảm với nhu cầu của những người phải đối mặt với sự sự lạm dụng tình dục và các phân biệt đối xử có thể xảy ra do việc các em bị lạm dụng;

giảm thiểu nhu cầu cho trẻ em hoặc thanh thiếu niên đến nhiều điểm chăm sóc để điều trị trong cơ sở y tế và đảm bảo rằng chúng được đi kèm theo bởi người chăm sóc hoặc người lớn trong cơ sở y tế;

trao quyền cho người chăm sóc với thông tin đầy đủ để hiểu các triệu chứng hoặc hành vi có thể xảy ra mà trẻ hoặc thanh thiếu niên có thể thể hiện trong những ngày và tháng tới và khi nào cần tìm kiếm sự giúp đỡ từ những người cung cấp các dịch vụ y tế hoặc các dịch vụ liên hệ.

Báo Cáo Thực Hành Tốt 2
Theo nguyên tắc “không làm hại”, khi có thẩm định y tế và nếu cần, một cuộc phỏng vấn pháp y đang được thực hiện, các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe nên tìm cách giảm thiểu chấn thương và đau đớn cho trẻ em và thanh thiếu niên tiết lộ họ bị lạm dụng tình dục. Những hành động này bao gồm:

giảm thiểu nhu cầu cho trẻ em hoặc thanh thiếu niên liên tục kể về lịch sử lạm dụng tình dục của chúng, vì nó có thể gây chấn thương về tâm lý;

vì lý do bảo mật và an toàn, tự mình phỏng vấn trẻ em hoặc thanh thiếu niên (tức là tách biệt với người chăm sóc trẻ), đồng thời đề nghị có một người lớn khác làm hỗ trợ;

xây dựng niềm tin và mối quan hệ bằng cách hỏi về các chủ đề trung lập trước khi đi sâu vào các câu hỏi trực tiếp về việc lạm dụng;

tiến hành đánh giá toàn diện về sức khỏe thể chất, tinh thần của trẻ em hoặc thanh thiếu niên;

điều này rất quan trọng, vì tài khoản trẻ em hoặc thanh thiếu niên nói về những gì đã xảy ra với họ cung cấp thông tin quan trọng để tạo điều kiện cho các quyết định phù hợp để tiến hành kiểm tra và điều tra, đánh giá thương tích và cung cấp điều trị hoặc giới thiệu đến các người chuyên nghiệp về các dịch vụ cần thiết khác;

đặt câu hỏi rõ ràng, dùng lối hỏi mở (trái với các câu hỏi chỉ cần trả lời “có” hoặc “không”) và hạn chế việc lặp lại; trong một số trường hợp, mặc dù có thể có yêu cầu ghi lại một số thông tin để báo cáo lạm dụng, điều quan trọng là không khăng khăng rằng trẻ em hoặc thanh thiếu niên trả lời hoặc tiết lộ thông tin có thể khiến họ bị chấn thương hoặc ảnh hưởng đến sự an toàn của họ;

sử dụng ngôn ngữ và thuật ngữ phù hợp với độ tuổi và không kỳ thị, và xữ dụng phiên dịch viên khi cần thiết;

cho phép trẻ em hoặc thanh thiếu niên trả lời các câu hỏi và mô tả những gì đã xảy ra với chúng theo cách mà chúng lựa chọn, bao gồm, ví dụ, bằng cách viết, vẽ hoặc minh họa bằng các mô hình.

Báo Cáo Thực Hành Tốt 3
Khi tiến hành kiểm tra thể chất và khi cần thiết, điều tra pháp y, các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe nên tìm cách giảm thiểu tác hại, chấn thương, sợ hãi, đau khổ và tôn trọng quyền tự chủ và mong muốn của trẻ em hoặc thanh thiếu niên. Những hành động này bao gồm:

tối đa hóa các nỗ lực để trẻ em hoặc thanh thiếu niên chỉ trải qua một lần kiểm tra, để giảm thiểu chấn thương;

cung cấp thông tin về ý nghĩa của kết quả dương tính hoặc âm tính của kiểm tra thể chất và điều tra pháp y;

giảm thiểu sự chậm trễ trong khi tiến hành kiểm tra theo nguyện vọng của trẻ em hoặc trẻ vị thành niên (ví dụ, không vội vã chúng);

trong quá trình kiểm tra, giải thích những gì sẽ được thực hiện trước mỗi bước;

đưa ra lựa chọn trong giới tính của người kiểm tra, nếu có thể;

theo tiêu chuẩn thực hành, đảm bảo rằng có một người lớn khác có mặt trong khi kiểm tra;

sử dụng các phương tiện và thuật ngữ trực quan phù hợp với lứa tuổi để giải thích các thủ tục kiểm tra;

sử dụng các dụng cụ và tư thế kiểm tra để giảm thiểu sự khó chịu về thể chất hoặc đau khổ tâm lý;

thu thập bằng chứng pháp y theo cách dựa trên tài khoản của lạm dụng tình dục và dựa trên bằng chứng nào có thể được thu thập, lưu trữ và phân tích; nó nên được thực hiện với sự đồng ý từ trẻ em, trẻ vị thành niên và người chăm sóc, nếu thích hợp.

Những hành động không cần thiết về mặt y tế hoặc có khả năng làm tăng tác hại hoặc đau khổ cho trẻ em hoặc thanh thiếu niên và do đó, không được thực hiện, như sau:

thực hiện cái gọi là thử nghiệm trinh tiết (còn được gọi là thử nghiệm hai ngón tay hoặc khám âm đạo). Nó không có giá trị khoa học (tức là không cung cấp bằng chứng về việc có xảy ra tấn công tình dục hay không), làm tăng sự đau khổ và tổn hại cho những người bị kiểm tra và vi phạm nhân quyền của họ;

thực hiện khám âm đạo hoặc trực tràng của một đứa trẻ trước tuổi dậy thì, trừ khi có chỉ định về mặt y tế; nếu kiểm tra mỏ vịt là cần thiết, gây mê hoặc gây mê toàn thân nên được xem xét.

Báo Cáo Thực Hành Tốt 4

Các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe nên ghi lại chính xác và đầy đủ các phát hiện về thẩm định và lịch sử y tế, khám thực thể và xét nghiệm pháp y và bất kỳ thông tin liên quan nào khác, nhằm mục đích theo dõi phù hợp và hỗ trợ những người bị vi phạm tiếp cận các dịch vụ cảnh sát và pháp lý, đồng thời bảo vệ bí mật và giảm thiểu đau khổ cho trẻ em hoặc thanh thiếu niên và người chăm sóc họ. Những hành động này bao gồm:

sử dụng mấu hoặc định dạng có cấu trúc để ghi lại các phát hiện;

ghi lại các tuyên bố nguyên văn của trẻ em hoặc thanh thiếu niên và người chăm sóc không liên hệ đến cáo trạnh vi phạm, khi áp dụng, để thâu thập các tài liệu chính xác và đầy đủ về tiết lộ lạm dụng;

ghi nhận sự khác biệt giữa trẻ em và trẻ vị thành niên và tài khoản người chăm sóc, nếu có, mà không cần thêm thắt các giải thích theo cách nghĩ của người cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe;

ghi lại một mô tả chi tiết và chính xác về các triệu chứng và thương tích của trẻ con hoặc trẻ vị thành niên;

nơi không tìm thấy bằng chứng vật lý, lưu ý rằng việc không có bằng chứng vật lý không có nghĩa là lạm dụng đã không xảy ra;

ghi lại trạng thái cảm xúc của trẻ con hoặc trẻ vị thành niên, trong khi lưu ý rằng không có trạng thái cụ thể nào là biểu hiện của lạm dụng tình dục;

tìm kiếm sự đồng ý, khi thích hợp, để chụp bất kỳ ảnh hoặc video, sau khi giải thích cách chúng sẽ được sử dụng như thế nào;

xử lý tất cả thông tin được thu thập một cách bảo mật (ví dụ: chỉ chia sẻ thông tin sau khi được phép của trẻ em hoặc thanh thiếu niên và người chăm sóc và chỉ trên cơ sở cần biết, để cung cấp sự chăm sóc).

Quản lý trường hợp cần dịch vụ xã hội

Trong các bài báo không có tường thuật gì về quản lý trường hợp từ dịch vụ xã hội để giúp đỡ em và gia đình chị Trần Mỹ Châu.(2,3) Quản lý trường hợp dựa trên nhân viên xã hội là một quy trình có hệ thống, trong đó một nhân viên phụ trách được đào tạo và giám sát sẽ đánh giá các nhu cầu của khách nhận dịch vụ xã hội và, khi thích hợp, sẽ đánh giá gia đình khách ; sau đó nhân viên sẽ sắp xếp, đôi khi cung cấp, điều phối, giám sát, đánh giá và ủng hộ một nhóm nhiều dịch vụ để đáp ứng các nhu cầu phức tạp của khách nhận dịch vụ xã hội.(5)

Nhân viên quản lý trường hợp cần dịch vụ xã hội – Thuật ngữ này mô tả một nhân viên làm việc trong một cơ quan cung cấp dịch vụ, người được giao nhiệm vụ cung cấp dịch vụ quản lý trường hợp cho khách cần dịch vụ. Điều này có nghĩa là nhân viên phụ trách được đào tạo phù hợp về quản lý trường hợp khách cần dịch vụ xã hội; họ được giám sát bởi các nhân viên chương trình cao cấp và tuân thủ một bộ hệ thống cụ thể và các nguyên tắc hướng dẫn được thiết kế để tăng cường sức khỏe, hy vọng và chữa lành cho khách hàng của họ. Nhân viên quản lý trường hợp cần dịch vụ xã hội cũng thường được gọi là nhân viên xã hội, người giữ hồ sơ, nhân viên bảo vệ trẻ em.

Vai trò của nhân viên xử lý tình huống – Vai trò chính của nhân viên phụ trách là
1) hỗ trợ và biện hộ thay mặt cho trẻ và gia đình,

2) là điểm liên lạc chính của trẻ và gia đình để đánh giá nhu cầu,

3) hỗ trợ các mục tiêu điều trị và chăm sóc và lên kế hoạch can thiệp để đáp ứng nhu cầu, và

4) cung cấp, phối hợp và theo dõi việc cung cấp dịch vụ. Trong một số cài đặt, một số cơ quan nhất định được chỉ định là cơ quan quản lý trường hợp chính, cũng yêu cầu nhân viên phụ trách đảm nhận thêm trách nhiệm xử lý các yêu cầu báo cáo bắt buộc và tổ chức các cuộc họp để hội nghị về các cách giải quyết trường hợp, trong số các nhiệm vụ khác.

Nói tóm lại

Chúng ta đấu tranh cho một xã hội tiến bộ với các dịch vụ xã hội bảo vệ trẻ em và trừng phạt những lạm dụng tình dục. Chúng ta đòi hỏi mức độ chuyên nghiệp theo tiêu chuẩn các quốc gia nhân bản và tiến bộ.

Tài liệu:
1.Tâm sự của người mẹ có con gái nhỏ 7 tuổi bị thầy giáo hiếp dâm tại thành phố Hồ Chí Minh. https://nghiepdoansinhvien.org/2018/12/20/tam-su-cua-nguoi-me-co-con-gai-nho-7-tuoi-bi-thay-giao-hiep-dam-tai-thanh-pho-ho-chi-minh/
2.https://dantri.com.vn/giao-duc-khuyen-hoc/nghi-an-be-gai-bi-xam-hai-tai-truong-con-dau-lam-me-oi-20170313211541925.htm
3.http://vietnamnet.vn/vn/phap-luat/ho-so-vu-an/thieu-tuong-phan-anh-minh-be-gai-7-tuoi-khong-bi-xam-hai-o-truong-373190.html#inner-article
4.This definition is a compilation from various definitions of child sexual abuse, according to item #5 below. Also see World Health Organization, Social Change and Mental Health, Violence and Injury Prevention, Report of the Consultation on Child Abuse Prevention, pp. 13-17, Geneva, 29-31 March 1999. Responding to children and adolescents who have been sexually abused: WHO clinical guidelines. Geneva: World Health Organization; 2017. Licence: CC BY-NC-SA 3.0 IGO.
5.International Rescue Committee. Caring for Child Survivors of Sexual Abuse. Guidelines for health and psychosocial service providers in humanitarian settings. International Rescue Committee, Agency Headquarters, 122 East 42nd Street, New York, NY 10168 U.S.A.

Photo by Ofugu

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s