Bàn về văn hóa đọc

Tôi là người yêu sách và rất ham đọc sách. Những năm tháng ở quê thời phổ thông, sách rất khan hiếm. Trường học chưa có thư viện, gia đình tôi khó khăn nên không có tiền để mua các sách ngoại văn, chỉ mua sách giáo khoa và sách tham khảo phục vụ môn học ở lớp. Tôi nhớ mỗi lần ôm chồng sách giáo khoa về nhà, tôi thường đọc nghiến ngấu các tác phẩm văn xuôi và học thuộc lòng các bài thơ trong sách Văn học. Đó là các tác phẩm tôi được đọc, rất ít ỏi so với nhu cầu thực của bản thân. Vì vậy, khi bước chân vào cổng trường Đại học và biết đi làm thêm kiếm được chút tiền, tôi đã luôn dành phần tiền làm thêm để mua sách. Mục tiêu tôi đặt ra là mỗi tuần sẽ mua ít nhất 1 cuốn, tôi đã thực hiện liên tục trong 4 năm Đại học. Vì vậy, khi ra trường tôi ôm được kha khá sách. Và tôi cũng thường xuyên lựa chọn lên thư viện để được đọc thêm sách, nhất là những cuốn sách rất dày đắt đỏ.

Người yêu sách mà có sách đọc thì như đói kiếm được miếng ăn.

Nhưng người không mê sách, để tạo cho thói quen yêu sách là một quá trình phải được thực hiện dài hơi và có lộ trình, dùng nhiều cách tác động khác nhau.

Tôi áp dụng việc giúp con tôi ham đọc sách rất đơn giản, tôi thường đọc sách cho con từ khi con còn nằm ngửa, khi biết ngồi tôi bày la liệt sách xung quanh bé với các sách tranh đẹp mắt,… vì vậy, nay con tôi rất ham sách, nhiều khi tôi phải hãm vì con đọc quên ăn, quên ngủ.

Nhưng khi tôi áp dụng lập tủ sách để khuyến đọc cho học sinh của tôi thì không hề dễ dàng. Vì tôi biết các học trò của tôi chưa từng có thói quen đọc sách và nhiều em cũng giống tôi khi là học sinh, các em sống trong gia đình bố mẹ không ham sách và kinh tế còn khó khăn, không đầu tư nhiều cho sách.

Khi lập tủ sách, tôi đã phải hàng ngày nói về lợi ích và sự thú vị của việc đọc sách, nhằm kích thích sự quan tâm hứng thú cho chúng. Tôi nói với chúng cả nửa năm, ban đầu chúng gạt ngay khi tôi đề xuất lập tủ sách, chúng nói bọn em không thích đọc, đọc sách mỏi mắt, không có hình ảnh chuyển động, em thích xem điện thoại hơn,…

Khi thuyết phục được hơn nửa lớp bắt đầu ủng hộ và hào hứng, tôi đã ôm 20 cuốn sách đầu tiên từ tủ sách nhà tôi để mang đến giới thiệu cho chúng, tôi giơ từng cuốn sách lên và nói sơ qua nội dung có trong cuốn sách cho chúng nghe. Sách tôi chọn mang đến gồm 10 cuốn sách danh nhân viết bằng tranh và 10 cuốn khác bằng chữ nhưng dạng sách tóm tắt, sách truyện ngắn để chúng nhìn ít chữ sẽ không ngại đọc. Sau đó tôi đưa chúng xem và đứng cạnh mỗi đứa vài phút để đọc cùng chúng.

Thực tế, có em đã đọc rất chăm chú, có em trở nên say sưa quên cả dùng điện thoại nhưng cũng có em cầm sách trước mặt tôi nhưng trong lòng sách lại một chiếc điện thoại đang mở.

Tôi đã phải rèn luyện và hướng dẫn chúng cách đọc, cách ghi chép những nội dung thú vị khi đọc sách. Mọi việc không dễ dàng. Đó là một hành trình dài liên tục để chúng có được thói quen đòi đọc sách sau nửa năm triển khai. Giờ đây, học sinh của tôi đã đạt khoảng 70% say sưa đọc khi được yêu cầu; khoảng 50% chủ động tự đọc. Và 30% vẫn phải o ép giám sát mới chịu đọc.

Qua việc khuyến đọc mà tôi đã thực hiện, tôi nhận thấy, có sách và chuyển sách vào tâm trí người đọc là việc không giống nhau. Mà khâu quan trọng nhất lại là khâu thứ hai.

Vì vậy, việc lập các tủ sách cộng đồng là chưa đủ. Cần xây dựng những người thổi lửa vào những tủ sách ấy hàng ngày bằng chính đam mê yêu sách của người đó, thì tủ sách cộng đồng mới có thể thành công.

Nếu không, nó sẽ lại trở thành một sự lãng phí giống các đề án giáo dục bất thành.

Viết bởi Tuy Lip đen

Tác giả là thạc sỹ toán học, hiện đang giảng dạy trong một trường trung học ở Hà Nội và là thành viên của Nghiệp đoàn giáo chức Việt Nam

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s