Có nên dạy trẻ biết đọc, viết trước khi vào lớp 1?

Đặng Phước

Ngày 03/10/2020, Báo VnEpress có bài “Lớp 1 học nhàn vì con tôi biết chữ từ lớp chồi” trong đó bài báo tổng hợp ý kiến của các phụ huynh có con vào học Lớp 1 với bộ SGK theo chương trình mới, đa số các ý kiến độc giả đều cho rằng cần phải cho con học trước mới theo kịp chương trình, có phụ huynh còn hối hận vì đã không biết để cho con mình học trước (?) Có phụ huynh chia sẻ: “Cháu nhà tôi năm nay vào lớp 1 mà học cũng rất nhàn vì bé đã học đọc viết từ lớp chồi rồi. Tôi cho học trước chẳng phải ham thành tích gì, mà do đã thấy trước cái tình trạng vô lớp 1 là cô trò sẽ chạy đua nước rút”

Ảnh minh họa (sưu tầm)

Vậy có nên dạy trẻ biết đọc, biết viết trước khi vào lớp Một? Nguyên nhân nào phụ huynh bắt con mình phải biết đọc, biết viết trước khi vào lớp Một? Chúng ta cùng kiến giải dưới lăng kính của những nghiên cứu đã được công bố của các nhà khoa học giáo dục trên thế giới.

Trước hết, theo các nhà giáo dục học, người ta chia thời kỳ phát triển của con người thành nhiều giai đoạn, trong đó trẻ em lứa tuổi mầm non (<6 tuổi) gọi là giai đoạn trước tuổi học.

Xét về đặc điểm phát triển tâm sinh lý độ tuổi, các nhà khoa học đã nghiên cứu và chỉ ra rằng lứa tuổi mầm non là lứa tuổi chơi để học, có nghĩa là mọi hoạt động mà trẻ tìm hiểu khám phá từ môi trường sống để làm quen chuẩn bị hành trang hoà nhập vào đời sống xã hội được tổ chức dưới dạng các trò chơi, những mẫu chuyện kể, những tình huống nhẹ nhàng vừa sức do cô giáo tạo ra để trẻ tập ứng xử nhằm hình thành nhân cách ban đầu cho các cháu …

Riêng về chữ viết, lứa tuổi mầm non không đặt ra vấn đề dạy trẻ ghép từ hoặc viết chữ. Đến độ tuổi lớp Lá (5- 6 tuổi) thông qua các trò chơi, cô giáo hướng dẫn cho trẻ tập làm quen với mặt chữ và tập đồ (tập tô) các nét của chữ viết để rèn luyện dần hoạt động của cơ tay và dần hình thành kỹ năng cầm bút và tư thế ngồi đúng phương pháp. Tại sao như vậy? Bởi vì ở lứa tuổi này, sức tập trung chú ý của trẻ còn thấp, hệ cơ xương còn mềm yếu … nếu bắt trẻ ngồi nhiều sẽ gây mệt mỏi dẫn đến ngồi sai tư thế ngồi và cầm bút rất dễ gây hậu quả xấu cho sự phát triển bình thường của trẻ như vẹo xương sống, lệch xương vai …. Thật là sai lầm và độc ác khi bắt trẻ ngồi còng lưng viết chữ chỉ để thoả mãn mong muốn của người lớn mà cướp mất tuổi thơ trong sáng, hồn nhiên của trẻ.

Con tôi thời còn học mẫu giáo ở trường công lập, đến khi cháu học lớp Lá (5 – 6 tuổi) cô giáo hướng dẫn tập đồ nét chữ, trong khi những trẻ khác cô giao cho đồ 3 trang vở, riêng con tôi, tôi yêu cầu cô chỉ cho cháu tập đồ 1 trang mà thôi, chủ yếu cho cháu chơi. Có một sự khác biệt, con trai tôi thuận tay trái, cô giáo bảo nên sửa đổi cho cháu cầm bút sang tay phải nhưng tôi không đồng ý, tôi bảo cứ để cháu làm theo cách của nó. Để hướng dẫn cho con, tôi mua quyển sách: “Khi con bạn thuận tay trái” của tác giả Igor Makariev (Biên dịch: Thanh Hương) đọc và photo trang sách hướng dẫn trẻ thuận tay trái cầm bút để gửi cho cô giáo và đề nghị cô giáo hướng dẫn cho cháu cách cầm bút theo nội dung của sách. Ở tuổi mẫu giáo con tôi học như vậy cho đến khi lên lớp 1, vài tuần đầu cháu học thua các bạn nhưng khoảng tuần thứ 4 trở đi cháu đã theo kịp lớp và tiến bộ dần.

Các bậc phụ huynh nên biết, Bộ Giáo dục & Đào tạo qui định nhiệm vụ của trường tiểu học mà cụ thể là giáo viên dạy lớp 1 phải dạy trẻ tập viết, tập đọc. Tuy nhiên, điều đáng buồn, theo trào lưu hiện nay, phụ huynh muốn con mình hơn con người khác nên chạy đua cho trẻ học chữ sớm, lâu dần tính phổ biến càng rộng rãi, thành ra cô giáo dạy lớp 1 mặc nhiên coi việc học sinh vào lớp 1 phải “biết đọc, biết viết” là chuyện đương nhiên nên hễ có học sinh vào lớp 1 mà chưa biết đọc, biết viết sẽ bị cô phàn nàn, đó chính là nguyên nhân gây áp lực làm cho phụ huynh phải thuê giáo viên dạy trẻ học sớm trước tuổi học.

Có một điều thật oái ăm, ngành Giáo dục VN bao nhiêu lần cải cách là bấy nhiêu lần thay sách. Chẳng hạn, vào đầu năm học 2020-2021, toàn xã hội bức xúc khi Bộ GD&ĐT chỉ đạo đưa vào sử dụng bộ sách Lớp 1 theo chương trình mới gồm 23 đầu sách, tổng cộng là 807.000 đồng. Sách nhiều tiền nhưng chỉ dùng một lần rồi bỏ, thật lảng phí vô cùng!

Thôi thì cứ tạm bỏ qua chuyện giá cả đắt rẻ, nếu chỉ đề cập số lượng, dung lượng của sách thử hỏi với tư duy non nớt của trẻ, làm sao tiêu hoá hết khối lượng kiến thức trong 23 đầu sách? Điều này gây áp lực rất lớn cho học sinh, từ đó kéo theo sự lo lắng của phụ huynh lo sợ con mình không theo kịp chương trình học tập nên phải cho con học sớm hơn so với tuổi qui định. Ngoài ra, với trọng lượng của 23 quyển sách đó, học sinh lớp 1 mang vác đến trường thế nào?

Như vậy, với việc qui định trẻ Lớp 1 phải học bộ sách giáo khoa 23 quyển theo chương trình mới theo qui đinh của Bộ GD&ĐT chính là nguyên nhân trực tiếp buộc trẻ phải mang vác nặng ảnh hưởng sự phát triển sinh lý bình thường của trẻ, đó cũng là nguyên nhân gián tiếp buộc trẻ phải học đọc và viết chữ trước tuổi học như trào lưu của xã hội Việt Nam hiện nay là đang bách hại con trẻ.

Nếu xét về khía cạnh đạo đức thì đó chính là tội ác!

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s